دکتر قباد مرادی، رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت در نشست خبری به مناسبت آغاز سال تحصیلی که روز یکشنبه ۲۹ شهریورماه برگزار شد، با اشاره به افزایش احتمال انتقال بیماریها در محیطهای آموزشی اظهار کرد: با آغاز فصل پاییز و سردتر شدن هوا، شرایط برای تکثیر، انتشار و انتقال عفونتهای تنفسی از جمله سرماخوردگی و آنفلوانزا فراهمتر میشود و حضور تعداد زیادی از دانشآموزان در فضای بسته مدارس نیز میتواند احتمال انتقال بیماری را افزایش دهد.
وی تهویه مناسب کلاسها، آموزش آداب تنفسی و رعایت بهداشت دست و خودداری از حضور دانشآموزان بیمار در مدرسه را سه اقدام مهم برای کاهش انتقال بیماریهای تنفسی دانست و گفت: کودکی که علائم بیماری تنفسی دارد باید تا زمان بهبودی در منزل بماند. حضور دانشآموز بیمار در مدرسه هم روند بهبودی او را دشوار میکند و هم میتواند موجب انتقال بیماری به دیگر دانشآموزان شود.
ضرورت استمرار آموزش حضوری و پرهیز از تعطیلی بیدلیل مدارس
مرادی با تأکید بر اهمیت استمرار آموزش حضوری افزود: آموزش تنها به کتاب و کلاس محدود نمیشود و محیط مدرسه نقش مهمی در رشد آموزشی و اجتماعی کودکان دارد.
وی با اشاره به تجربه دوران کرونا تصریح کرد: تعطیلی مدارس میتواند آسیبهایی به همراه داشته باشد و باید ضمن توجه جدی به سلامت دانشآموزان، از تصمیمهایی که بدون پشتوانه منطقی، عینی و فنی به تعطیلی مدارس منجر میشود، پرهیز کرد. سلامت دانشآموزان برای ما اهمیت دارد، اما نباید با هر بهانهای آنها را از مدرسه محروم کنیم و باید میان حفظ سلامت و استمرار آموزش تعادل ایجاد شود.
موج آنفلوانزا و اهمیت واکسیناسیون
رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت با اشاره به موج آنفلوانزا در سال گذشته گفت: سال گذشته موجی از آنفلوانزا را شاهد بودیم و با توجه به تغییراتی که در این بیماری ایجاد شده بود، کودکان نیز درگیر شدند. موارد بیماری در شهرهای مختلف تحت پایش قرار گرفت و دانشگاههای علوم پزشکی روند بیماری را کنترل کردند و هر زمان که شرایط یک منطقه نیازمند اعمال محدودیتهای بیشتر بود، اقدامات لازم انجام شد.
وی تکمیل واکسیناسیون کودکان را یکی از اقدامات مهم پیشگیرانه دانست و گفت: با رعایت اصول واکسیناسیون، آنفلوانزا نمیتواند به یک خطر بسیار مهم تبدیل شود.
کرونا؛ بیماری بومیشده اما تحت رصد
مرادی همچنین درباره کرونا اظهار کرد: کرونا مانند آنفلوانزا یک بیماری بومی شده است و پس از بروز موجهای گذشته، دیگر این بیماری بومی شده است. سال گذشته در اواخر مرداد ماه حدود ۱۰ درصد تست مثبت کرونا داشتیم و در دنیا نیز این بیماری در حال چرخش است، اما به دلیل ایمنی ایجاد شده و سازگاری با انسان، مرگ و میر با آن شدت بروز پیدا نمیکند. البته هر آن امکان جهش این ویروس و خطرناک شدن وجود دارد و رصدها و توالییابی انجام میشود.
مرادی با اشاره به بیماریهای منتقله از آب و غذا، رعایت بهداشت دست را یکی از مهمترین راههای پیشگیری عنوان کرد و گفت: شستوشوی دستها پیش و پس از صرف غذا و پس از استفاده از سرویسهای بهداشتی، مصرف آب آشامیدنی سالم و استفاده از غذای سالم باید در مدارس مورد توجه قرار گیرد. دانشآموزی که علائم گوارشی دارد نیز نباید به مدرسه فرستاده شود.
وی آموزش درباره مصرف منطقی آنتیبیوتیکها را یکی از موضوعات مهم سال تحصیلی جدید دانست و هشدار داد: مصرف آنتیبیوتیک برای کوچکترین علائم عفونت اقدام درستی نیست و ادامه این روند میتواند در سالهای آینده کنترل حتی عفونتهای ساده را با مشکل مواجه کند. مدارس باید در این زمینه به دانشآموزان و والدین آموزش دهند.
نقش خانوادهها و لزوم دریافت اطلاعات از منابع معتبر
رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت درباره نقش خانوادهها نیز اظهار کرد: تکمیل واکسیناسیون کودکان، نفرستادن کودک بیمار به مدرسه و جلوگیری از مصرف خودسرانه آنتیبیوتیکها از مهمترین اقداماتی است که خانوادهها باید مورد توجه قرار دهند. وی همچنین بر ضرورت دریافت اطلاعات پزشکی از منابع معتبر تأکید کرد و از رسانهها خواست مردم را به استفاده از منابع رسمی تشویق کنند.
مرادی درباره بیماری هاری نیز گفت: سال گذشته به ۴۴۰ هزار فرد دچار حیوانگزیدگی خدمات درمان و پیشگیری از هاری ارائه شد و در پنج ماهه اول امسال این عدد به حدود ۱۸۰ هزار نفر رسیده است. مهمترین مشکل ما در این زمینه سگهای ولگرد است و سازمانهای مسئول باید این معضل را حل کنند.
تغذیه دانشآموزان؛ چاقی ۲۵ درصد و کوتاهقدی پنج درصد کودکان
دکتر احمد اسماعیلزاده، مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت نیز در ادامه این نشست خبری با اشاره به برنامههای تغذیهای دانشآموزان اظهار کرد: برنامههای بهبود تغذیه با همکاری وزارت بهداشت، آموزش و پرورش و سایر دستگاهها اجرا میشود و امسال برنامه شیر مدارس با اعتبار بیش از ۱۵ همت در دستور کار قرار گرفته است. عنوان این برنامه به «برنامه تغذیه رایگان مدارس» تغییر کرده و امکان استفاده از سایر اقلام غذایی در کنار شیر فراهم شده است. در شرایط فعلی به دلیل محدودیت اعتبارات، اجرای برنامه برای دانشآموزان مدارس ابتدایی دولتی در نظر گرفته شده است.
توزیع مکمل آهن و ویتامین D در مدارس
وی درباره توزیع مکملها در مدارس گفت: در مدارس دخترانه، مکمل آهن هفتهای یک بار و به مدت ۱۶ هفته توزیع میشود که هدف آن پیشگیری از کمخونی است. همچنین مکمل ویتامین D با دوز ۵۰ هزار واحد، ماهانه یک بار برای دانشآموزان دختر و پسر بالای ۱۲ سال توزیع خواهد شد. امسال مکملها به صورت متمرکز خریداری و در اختیار دانشگاههای علوم پزشکی قرار میگیرد.
آمار سوءتغذیه و اضافهوزن دانشآموزان
اسماعیلزاده، در پاسخ به خبرنگار قدس آنلاین درباره آخرین وضعیت سوءتغذیه در مدارس کشور نیز گفت: فقر و عوامل اقتصادی ارتباط تنگاتنگی با وضعیت تغذیه و شیوع سوءتغذیه دارند و در جوامعی که جمعیت بیشتری در دهکهای پایین اقتصادی قرار دارند، انتظار شیوع بیشتر سوءتغذیه وجود دارد.
اسماعیلزاده اظهار کرد: آخرین آمار ملی مربوط به پایش سال ۱۳۹۶ است که بر اساس آن، میزان سوءتغذیه به مفهوم کموزنی حدود ۴.۸ تا پنج درصد بوده و در حال حاضر آمار ملی جدیدی در این زمینه نداریم.
وی افزود: از طریق سامانه «سیب» و اطلاعات ثبتشده در مراکز بهداشتی، بهصورت مستمر دادههایی در اختیار داریم و سال گذشته نیز نقشه شاخصهای تغذیه کشور بر اساس همین اطلاعات منتشر شد، اما این آمار به دلیل اینکه مربوط به مراجعهکنندگان به مراکز بهداشتی است، نمایانگر کل جمعیت کشور نیست.
مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت ادامه داد: بر اساس دادههای سامانه سیب، میزان سوءتغذیه حدود ۸ تا ۱۰ درصد است که البته این آمار قابل تعمیم به کل کشور نیست و به دلیل ویژگی جمعیت مراجعهکننده به مراکز بهداشتی، ممکن است بالاتر از آمار واقعی در سطح ملی باشد.
اجرای مطالعه ملی وضعیت تغذیه پس از حدود یک دهه
وی از از اجرای یک مطالعه ملی جدید در حوزه تغذیه خبر داد و گفت: امسال برای نخستینبار شاخصهای مختلف دریافت غذایی، شاخصهای بیوشیمیایی، وضعیت تغذیه، شاخصهای تنسنجی مانند قد و وزن، سواد تغذیه و امنیت غذایی بهصورت همزمان در یک مطالعه ملی بررسی خواهد شد.
به گفته اسماعیل زاده اعتبار این مطالعه تأمین شده و اقدامات اجرایی آن انجام شده است و با آغاز سال تحصیلی، مطالعه ملی نیز در گروههای سنی مختلف از جمله کودکان و دانشآموزان انجام خواهد شد.
مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت اظهار کرد: امیدواریم نتایج این مطالعه حدود یک سال آینده به دست آید تا پس از حدود ۱۰ سال، بتوانیم بر اساس دادههای ملی، تصویر دقیقتری از وضعیت تغذیه کشور ارائه کنیم.
پوشش ۲۶۳ هزار کودک در طرح حمایت تغذیهای
اسماعیلزاده درباره طرح حمایت تغذیهای از کودکان زیر پنج سال نیز گفت: این طرح از سال ۱۴۰۲ آغاز شده و کودکان ۶ ماهه تا پنج سالهای که در مراکز بهداشتی مراجعه میکنند، در صورت شناسایی سوءتغذیه، در سامانه ثبت میشوند و اطلاعات آنها با وزارت رفاه به اشتراک گذاشته میشود.
اسماعیل زاده ادامه داد: پس از ارزیابی اقتصادی خانوار، کودکانی که در هفت دهک نخست قرار داشته باشند، مشمول برنامه حمایت تغذیهای میشوند. امسال برای پنج دهک نخست ماهانه حدود دو میلیون تومان و برای دهکهای بالاتر حدود یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان به کارت والدین این کودکان اختصاص مییابد تا برای خرید اقلام غذایی تعیینشده استفاده شود.
وی ادامه داد: کودکان تحت پوشش این طرح به حال خود رها نمیشوند و بهصورت مستمر توسط بهورزان، مراقبان سلامت و کارشناسان تغذیه از نظر رشد و وضعیت تغذیه پیگیری میشوند و آموزشهای لازم نیز به خانوادهها ارائه میشود.
اسماعیلزاده با اشاره به افزایش اعتبار و تعداد کودکان تحت پوشش گفت: بودجه این طرح امسال به بیش از هشت همت رسیده و تعداد کودکان تحت پوشش نیز از حدود ۱۳۰ هزار نفر در سال نخست به حدود ۲۶۳ تا ۲۶۴ هزار نفر افزایش یافته است.
وی خاطرنشان کرد: با توجه به افزایش قیمت اقلام غذایی، در سال جاری امکان افزایش تعداد کودکان تحت پوشش بیش از این میزان فراهم نشد.
ضعف نظارت بر بوفه مدارس
وی با اشاره به ضعف نظارت بر بوفه مدارس گفت: با وجود بازنگری مستمر دستورالعملها، در حوزه نظارت همچنان ضعفهایی وجود دارد و در برخی موارد اقلام غذایی غیرمجاز در بوفه مدارس عرضه میشود. نیروهای بهداشتی متناسب با جمعیت تحت پوشش نیستند و همکاری مدارس و خانوادهها میتواند به اجرای بهتر دستورالعملهای تغذیهای کمک کند.
وی در پایان بر ضرورت توجه به سبک زندگی، تحرک بدنی و اصلاح شیوههای آموزشی برای کاهش اضافهوزن و چاقی دانشآموزان تأکید کرد و از آموزش و پرورش خواست در کنار آموزش، سلامت و تحرک دانشآموزان را نیز مورد توجه قرار دهد.
نظر شما